Sreda, Februar 24, 2021

Kako se tretira giht?

 

Poznato je da je giht oblik artritisa. Kao i druge vrste artritisa, giht uzrokuje bol i otok u zglobovima. Uglavnom se razvija kod nekih ljudi koji hronično imaju stanje zvano „hiperurikemija“, odnosno visok nivo supstance koja se naziva urat - mokraćna kiselina u krvi. Urati mogu da formiraju kristale koji se nakupljaju u različitim delovima tela, uzrokujući simptome. 

Ne razvijaju giht svi ljudi sa hiperurikemijom; do dve trećine ljudi sa hiperuricemijom nikada nema simptome, iako je nejasno zašto je to tako. Kod nekih ljudi mogu se stvoriti kristali urata koji mogu dovesti do kamenja u bubrezima i drugih problema sa funkcijom bubrega.


Faktori rizika

Giht se obično razvija u odraslom dobu i retko se javlja kod dece. Obično se razvija češće kod muškaraca (najčešće kod muškaraca koji imaju između 30 i 45 godina) nego kod žena (obično posle 55 godina); posebno je čest kod ljudi starijih od 65 godina bez obzira na pol. Procenjuje se da giht pogađa skoro 4 procenta stanovništva.

Postoji nekoliko faktora koji povećavaju rizik od razvoja gihta, a to su: gojaznost, visok krvni pritisak, hronična bolest bubrega, prejedanje ili produženi post, redovno konzumirajte prekomerne količine alkohola (posebno piva, viskija, džina, votke ili ruma), konzumiranje velikih količina mesa ili morskih plodova, konzumacija gaziranih pića, uzimanje lekova koji utiču na nivo urata (posebno diuretika). 

Kod ljudi kojima je već dijagnostikovan giht takođe postoje određene karakteristike koje povećavaju rizik da dođe do ponovljenih pojava gihta. U pitanju su sledeći rizici: To se može deseiti u slučaju povrede ili nedavne operacije, u slučaju posta, konzumacije prekomerne količine alkohola, prejedanja, uzimanjz lekova koji izazivaju nagle promene nivoa urata u krvi, dehidratacija,...


Simptomi gihta

Napadi gihta su iznenadne epizode ​​jakih bolova koji se javljaju u zglobovima, a koji obično podrazumevaju i crvenilo, otok i osetljivost zgloba. Iako napad gihta obično pogađa jedan zglob, kod nekih ljudi se istovremeno javlja i po nekoliko upaljenih zglobova. Napadi gihta se javljaju češće tokom noći i u ranim jutarnjim satima nego danju, ali se mogu javiti u bilo kom trenutku. Bol i upala obično dostižu vrhunac intenziteta u roku od 12 do 24 sata od početka napada i uglavnom u potpunosti prolaze u u roku od nekoliko dana do nekoliko nedelja, čak i ako se ne tretiraju. Način na koji se telo samo oslobađa od napada gihta i dan danas nije otkriven.  

Karakteristični bol i upala gihta razvijaju se kada bele krvne ćelije i ćelije u oblogama zglobova pokušavaju da okruže i svare kristale urata koji su se izlivali iz naslaga u tečnost koja podmazuje zglobove (koja se naziva sinovijalna tečnost). Ove ćelije prepoznaju kristale kao strani materijal i oslobađaju hemijske signale koji doprinose bolu, otoku i crvenilu povezanim sa napadom gihta.


Lečenje

Cilj lečenja gihta je da se brzo i sigurno smanji bol, upalu i prateće neprijatnosti izazvane gihtom.  Odluka o lekovima koji će se prepisati zasniva se na nekoliko faktora, uključujući rizik od krvarenja, zdravlje bubrega i da li ste u prošlosti imali čir na želucu ili tankom crevu.

Protivupalni lekovi su najbolji način za lečenje gihta. Najučinkovitiji su ukoliko se sa njima počne odmah nakon što se primete prvi simptomi. Ako ste u prošlosti imali giht, vaš lekar vam može dati lekove koji će vam biti pri ruci u slučaju pojave osipa. Ovo je važno jer je brza reakcija ključna za smanjivanje vremena koje je potrebno da epizoda napada prođe.